Bana bazı arkadaşlarımın dijital olarak ulaştırdığı veya kurumların paylaştığı ortamlardan indirdiğim eski İstanbul haritalarını daha önce yine bu sitede haritalarla ilgili detaylar vermek suretiyle paylaşmıştım. Şimdi paylaştığım haritaların listesini ve inceleme / indirme linklerini tek bir yazıda toparlamanın uygun olduğunu düşündüm. Ayrıca bu yazı içerisinde ek olarak eski haritaların günümüz haritası üzerine bindirme suretiyle yaptığım çalışmaların indirilebilir dosya linklerini de ekliyorum. Haritaları bu şekilde incelemenin çok fazla avantajı olmaktadır. Haritaları indirebilirsiniz elbette ama çok gerekli değil. Onun yerine Google hesabınızla bağlanmışsanız kendi albümlerinize almak için albüme katılmanız yeterlidir. Ondan sonra kendi albümleriniz altında sürekli olarak görüp, internet üzerinden her yerden rahatlıkla ulaşabilirsiniz.
Bazen bir noktayı ararken birden fazla farklı haritayı da kullanmak gerekebiliyor. Mesela tespiti bina düzeyinde daha fazla detay veren Goad haritasında yapıp, Alman Mavilerini kullanmak suretiyle günümüz konumunu net olarak ortaya koyabiliyorum. Üstte Tanpınar’ın evinin yerini tespit etme örneğini görüyorsunuz.
Pervititch Haritaları
Listede harita bölgesi, çizim tarihleri ve pafta sayısı yer almaktadır. Pafta sayısı üzerindeki link Google Photos’a yüklenen albümlere gitmektedir.
- Saraçhane, Edirnekapı, Ayvansaray, Fener, Balat (1928-1933) (19 Pafta)
- Eminönü – Mercan- Bahçekapı – Mahmutpaşa (1940-1941) (19 Pafta)
- Vefa – Laleli – Aksaray (1934-1936) (18 Pafta)
- Kadırga – Nişanca – Yenikapı (1922-1923) ve Kazlıçeşme (1939) (19 Pafta)
- Kadıköy (1936-1939) (15 Pafta)
- Üsküdar (1930-1936) (29 Pafta)
- Beşiktaş (1922-1923) (15 Pafta)
- Ortaköy (1927) (5 Pafta)
- Beyoğlu (1926-1944) (27 Pafta)
- Şişli (1924-1926) (28 Pafta)
Pervititch Haritalarına Ulaşabileceğiniz Diğer Linkler
Salt Arşivinde Pervititch Haritaları
Gallica’da Pervititch Haritaları
Urban Database’de Pervititch Haritaları
Pervititch Haritaları Bindirme Dosyaları
Pervititch haritalarının tüm İstanbul için yerleştirmelerini ise peyderpey hazırlıyorum. Pervititch – Istanbul şeklinde layer üzerinden görebilir, KML dosyasını indirebilirsiniz.
Alman Mavileri
İstanbul kent planlanması için 1910 yılında Fransız Topoğrafya Cemiyeti’ne verilen harita ihalesi sonrasında, 1911 yılında ölçme işlemlerinin tamamlanmasının ardından harita çizimi Deutsch Syindikat für Staebaliche Arbeten firması tarafından yapılır. Haritalar 1/500 ve 1/1000 ölçekli olarak Türkçe isimler Fransızca telaffuz dikkate alınarak hazırlanır. Daha detaylı bilgiyi derginin olduğu PDF dökümanında bulabilirsiniz.
Alman Mavileri haritaları 3 cilt olarak yayınlanmıştı. PDF olarak hazırlanmış dosyadan resimler halinde paftaları almak suretiyle oluşturduğum albümlere ve PDF dosyalarına (3 dosya toplamı 564 MB boyutunda) aşağıdan ulaşabilirsiniz.
Cilt I Albüm – PDF1 Cilt II Albüm – PDF2 Cilt III Albüm – PDF3
Alman Mavileri Bindirme Dosyaları
Alman Mavilerindeki paftaları mapwarper sitesini kullanmak suretiyle günümüz haritalarıyla örtüştürdüm. Tüm İstanbul için bu örtüştürme / bindirme haritasını şuradan görebilir ve arzu ederseniz .KML dosyası olarak indirip Google Earth programında daha kolay izleyebilirsiniz. Elbette elimdeki olanaklardan ötürü çok profesyonel değil ama benim tüm ihtiyacımı karşılamaktadır. Genelde Alman Mavileri’nde eğer bir eser belirtilmişse çoğunlukla % 100 yerine oturuyor; bazen de birkaç metreye kadar sapabiliyor. Söylediğim gibi elimdeki olanaklarla “paint” kullanarak birleştirme yaptım. Örtüştürme dosyalarını .KML olarak indirip Google Earth ile baktığınızda “Opacity” ayarlarını değiştirerek haritalar arasında geçişler yapabiliyorsunuz.
İndirmek isteyenlere kolaylık olsun diye .KML dosyalarını aşağıdaki linkleri kullanarak daha kolay indirebilirsiniz.
İstanbul Urban Database‘de güzel bir birleştirme örneği var ama harita zoom seviyesi fazla yakınlaşmaya müsaade etmediği için kendi adıma kullanışsız geldi.
Goad Haritaları
Charles Edward Goad tarafından 1904 yılında yangın sigortaları için hazırlanmıştır.
Nirven Haritaları
Yüksek Mimar Suat Nirven tarafından 1946-1950 yılları arasında çizilmiş olan paftalardır. Pervititch Haritaları’nın tamamlayıcısı niteliğindeki bu haritalara şuradan ulaşabilirsiniz.
- Beyoğlu (16 Pafta)
British War Office 1917 İstanbul Haritası
7 Paftadır. Asıl Link, Toplu Link
Diğer Haritalar:
Harvard arşivinde yer alan 1922 yılına ait bir İstanbul haritası: Asıl Link, Yedek Link
Haritalara Ait Eski Yazılar
Haritalar bazında daha fazla detay içeren eski yazıları okumak isterseniz:
- Goad Haritaları : 1904 yılı
- Pervititch Haritaları Tarihi Yarımada bölümü: 1922-1945 yılları
- Pervititch Haritaları Diğer İlçeler: 1922-1945 yılları
- Nirven Haritaları: 1946-1950
- Alman Mavileri Haritaları: 1911